Jargon Sözlüğü

İnternet, bilişim ve teknoloji ile ilgili terimler ve anlamları


Google AdSense, her aşamadaki internet sitesi yayıncılarının site içeriğiyle ilgili reklamları sitelerinde göstererek para kazanmalarını sağlayan bir Google ürünüdür. Reklamlar, ziyaretçilerin sitede aradıkları konulara ve ilgi alanlarına uygun olduğu için hem sayfaları zenginleştirir hem de siteden para kazanma olanağı sağlar.

Google Adwords,Google'ın sunmuş olduğu bir reklamcılık hizmetidir ve Google'ın gelirlerinin yaklaşık %90'nını oluşturur.Google'da reklam veren kullanıcıların reklamları Google'da ilk 3 sıra ve sağ taraftaki 8 bölümden bir tanesinde yer alır.

İnternet sayfalarında JavaScript ve XML kullanımı ile etkileşimli uygulamalar yaratan tekniğin adıdır. En yaygın kullanım alanı, sayfayı yeniden yüklemeye gerek kalmaksızın, sayfada görünür değişiklikler yapmaktır.

İnternet üzerinde bulunan içeriği aramak için kullanılan mekanizmadır. Üç bileşenden oluşur; web robotu, arama indeksi ve kullanıcı arabirimi.

Nesne yönelimli programlama dillerinde arayüz, değişik sınıflardan nesnelerin kategorize edilmesini sağlayan bir soyut tür çeşitidir. Tanımlanmakta olan kategorinin birbirleriyle alakasız sınıfları ortak bir çatı altında toplaması nedeniyle, arayüz tanımları, soyut sınıfların aksine, listeledikleri iletilerin gerçekleştirim ayrıntısı olan herhangi bir bilgi içeremezler.

Web sitenize girişlerde kullanılan toplam indirilme miktarına denir. Örneğin sitenizi 500 kşi ziyaret etmekte ve ana sayfadaki resim ve kullanılan kodların indirilme oranı 100 kb. Burada 500 kişi için sadece ana sayfanızda 50.000 kb dolaştığında yapmış olduğunuz trafikte ortalama 100 kat artacaktır.

Kime' veya 'Cc' kutucuklarına email adreslerini yazdığınız alıcılar haricinde mesajınızı almasını istediğiniz alıcılar varsa Bcc kutucuğuna adreslerini yazınız.

Bilgilerin sistematik işleminin, bilhassa elektronik araçlar yardımıyla yapılan otomatik işletme bilimidir. Tarihi olarak bilişim bir yönüyle matematikten ve diğer bir yönü ile elektronik hesaplama makinelerinin gelişimine sebep olan elektronik ve iletişim teknolojisinden gelişmiştir.

Bilgisayar tabanlı bilişim sistemlerinin, özellikle yazılım uygulamaları ve bilgisayar donanımının incelenmesi, tasarlanması, geliştirilmesi, yürütülmesi, yönetimi ve desteğine verilen addır. Bilişim sistemleri temel olarak bilgisayarların ve yazılımların aracılığıyla bilginin işlenmesi, dönüştürülmesi, saklanması, korunması, iletilmesi ve bu bilgiye güvenli bir biçimde erişilmesini sağlar.

Blog, genellikle güncelden eskiye doğru sıralanmış yazı ve yorumların yayınlandığı, web tabanlı bir yayını belirtir. Çoğunlukla her gönderinin sonunda yazarın adı ve gönderi zamanı belirtilir. Yayıncının seçimine göre okuyucular yazılara yorum yapılabilir. Yorumlar, blog kültürünün çok önemli bir dinamiğidir; bu sayede yazar ve okuyucular arasında iletişim sağlanır.

Ücretsiz olarak blog sahibi olmanızı sağlayan servislerden biridir. Google’nin blog yazarlarına sunduğu bu ücretsiz bloglama servisi , özellikle giriş aşamasında tercih edilmektedir.

Mesajınızı ‘Kime’ kutucuğuna yazdığınız alıcının dışında başka alıcılara gönderip onları bilgilendirmek istiyorsanız, bu alıcıların adreslerini ‘Cc’ kutucuğuna yazınız.

Çapraz tarayıcı anlamına gelmektedir. Web sitenizin, web uygulamanızın, Html yapınız veya istemci kodlarınızın tüm browserları desteklemesidir.

HTML’e ek olarak metin ve format biçimlendirme alanında fazladan olanaklar sunan bir Web teknolojisidir. İnternet sayfaları için genelgeçer şablonlar hazırlama olanağı verdiği gibi, bağımsız olarak harflerin stilini, yani renk, yazı tipi, büyüklük gibi özelliklerini değiştirmek için de kullanılabilir. Bu tekniğin en önemli özelliği kullanımındaki esnekliktir.

İçerisinde asp, php, .net gibi programlama dillerini barındıran web sitelerine denir. İçerisinde XHTML, CSS, Flash barındırabilen yapılardır.

Alan adı sistemidir. İnternet uzatını bölümlemeye, bölümleri adlandırmaya ve bölümler arası iletişimi organize etmeye yarayan bir sistemdir.

Alan adı, bir web sitesinin İnternet'teki adı ve adresidir. Bu adres olmadan bir İnternet kullanıcısı web sitesine sadece IP adresiyle ulaşabilir. Alan adları IP adresi denilen, bilgisayarların (sunucuların/serverların) birbirini tanımasını sağlayan numara sisteminin daha basitleştirilmiş ve akılda kalması için kelimelerle ifade edilmiş halidir.

İnternetten veri indirmek anlamında kullanılır. Örneğin; bir web sitesini görmek için sitenin adresini tarayıcınızın adres satırına yazdığınızda, tarayıcınız o sayfadaki tüm medya ögeleri indirir yani download eder.

Ticaretin elektronik ortamda yapılması kavramıdır. Mal ve hizmetlerin üretim, satış, sigorta, dağıtım ve ödeme işlemlerinin bilgisayar ağları üzerinden yapılmasıdır.

Elektronik yazışmalarda kendi domain adınız altında kullandığınız e-postaların sunucuda barındırılmasıdır.

Vektörel grafiklerle animasyonlar hazırlayabileceğiniz, bu animasyonların birbirleriyle etkileşmesini sağlayabileceğiniz bir web sayfası nesne geliştirme programıdır.

Ziyaretçilerin sitenize nasıl ulaştıkları ve sitenizde ne tip etkinliklerde bulundukları hakkında bilmek istediğiniz herşeyi anlatır. Kullanışlı arabirimi ve ücretsiz olması sayesinde kısa sürede bloglardan büyük kurumsal web sitelerine kadar geniş yelpazede yaygınlaşmıştır.

Google tarafından hizmete sunulmuş web tabanlı oldukça gelişmiş haritalama sistemidir. Google Haritalar ayrıca diğer sitelerin de hizmetten yararlanması için API (uygulama programlama arayüzü) desteği de sunmaktadır.

Grafik tasarım bir mesajı iletmek, bir görseli geliştirmek veya bir düşünceyi görselleştirmek için metnin ve görsellerin algılanabilir ve görülebilir bir düzlemde, iki boyutlu veya üç boyutlu olarak organize edilmesini içeren yaratıcı bir süreçtir. Baskı, ekran, hareketli film, animasyon, iç mimari, ambalaj tasarımı gibi birçok ortamda dijital veya dijital olmayacak bir şekilde uygulanabilir.

Bir hashtag, pek çok mikroblog ve sosyal ağlarda bir kelime ya da tümcenin başına hash sembolü (#) eklenerek oluşturulan bağlantıya verilen isimdir.

Günümüzde internet üzerinde veri paylaşımı için kullanılan en yaygın metin tabanı dildir. Dilin son sürümü HTML5’tir. HTML, bir programlama dili olarak tanımlanamaz. Zira HTML kodlarıyla kendi başına çalışan bir program yazılamaz. Ancak bu dili yorumlayabilen programlar aracılığıyla çalışabilen programlar yazılabilir.

Netscape firması tarafından geliştirilmiş olan bir script dilidir. Script dilleri web sayfası hazılayanlara etkileşimli ve dinamik sayfalar hazırlama imkanı vermektedir.

PHP ve MySQL ile MVC olarak geliştirilmiş açık kaynaklı bir içerik yönetim sistemidir. Kaliteli arayüzü ve gelişmiş içerik yönetim mantığı ile dünyada çokça tercih edilir. Türkçe desteği sağlıklı olmakla beraber tamamıyla yapılandırılabilir ve çok esnek bir sistem olduğundan birçok ağ sayfası tasarımcısı bu sistemi kullanmaktadır.

Bir JavaScript kütüphanesidir. Ya da farklı bir JavaScript Framework’üdür denebilir. Yoğun olarak animasyonlarda kullanılır. Flash’ın alternatifi olarak kullanılan bir teknolojidir.

Sitenizin içeriğini hakkında arama motorlarına ve dolayısı ile hedef ziyaretçi kitlesine fikir veren kelimelerdir. Yani sizin sitenizin özetidirler.

Günümüz kullanıcıları tarafından çok tercih edilen hosting olarak karşımıza çıkmaktadır. Bunun en büyük nedeni hacking saldırıları karşısında sağlam bir savunma altyapısına sahip olmasıdır.

Bir Meta tag, arama motorlarına sayfanızın konusunu anlatmanızın yoludur. Temel arama motorları ancak web siteniz kendisine sunulduğu zaman ona gidecek, sitenizi nereye koyacağını bulmak için bu tag'ları okuyacaktır. Meta tag'lar arama motoruna sayfanızın başlığını, tanımını ve anahtar kelimelerini bildirir. Bu tag'lar olmadan arama motorlarının hiç birinde üst sıralarda yer almak mümkün değildir.

Var olan veya yeni oluşturulacak olan web sitelerinin mobil cihazlar üzerinden kolay ve pratik kullanılmasına imkan sağlayan, mobil cihazlara uygun hazırlanmış sitelerdir.

Günümüzde neredeyse herkesin kullandığı akıllı telefonlar, tablet bilgisayar gibi mobil cihazlarda çalışması için tasarlanmış yazılımlara denir.

Arama Motorlarına kayıt en ucuz ve bizce en başarılı reklam metodudur.web sitenizin internet üzerinde yüzlerce yerde listelenmesini büyük bir zaman ve nakit kazancı ile sağlayabilirsiniz. Eğer sitenize ziyaretçi çekme isteğinizde samimi iseniz arama motorlarına kayıt bir zorunluluktur.

Site dışı SEO çalışması, bir web sitesinin arama motorunda daha üst sırada yer alması için yapılan tanıtım ve link inşası çalışmalarından oluşur.

Bir web sayfası üzerinde yapılan seo çalışmalarının tamamını konu alır. Bir projeniz için SEO işi yapacaksanız, başlangıç noktası kesinlikle Site içi seo (on page seo) olmalıdır. Yani Seo çalışmasının temeli ilk olarak site içerisinde atılır dersek yanlış söylemiş olmayız.

İnternet üzerinden online alışveriş yapılan web siteleri için kullanılan terim. İnternet üzerinden ziyaretçiler beğendikleri ürünleri sepete atarlar, kayıt olurlar, ödeme yaparlar. Seçip satın alınan ürünler kargoyla adrese gönderilir.

Postane protokolü, bir client’in bir mail serverdan emaillerini okuması için tanımlanmış bir protokoldür. Bu protokol yerel E-posta alıcıları tarafından uzak sunucudan E-postaları indirmek için kullanılır ve bu işlem TCP/IP bağlantısı üzerinden gerçekleştirilir.

Mobil cihazların kameralarından okutulabilen özel matriks barkod türüdür. Kod genellikle kare beyaz fon üzerinde siyah motiflerden oluşur. Otomotiv sanayiinde kullanılması amacıyla geliştirilen QR Kodu Japonya ve Güney Kore'de oldukça yaygın kullanılmaktadır.

Farklı ekran boyutlarına göre farklı görünüm alabilen temalar için kullanılır. Kısaca iPhone,iPad ve iMac için uyumluluk şeklinde de özetlenebilir.

İnternet üzerinden ürün ya da hizmet satışı gerçekleştiren firmaların web sitelerine sanal mağaza denir. Her e-ticaret sitesi aynı zamanda bir sanal mağazadır.

Search Engine Optimization yani Arama Motoru Optimizasyonu kelimesinin baş harflerinden oluşur. Arama motorlarında sitelerin veya sayfaların üst sıralara çıkarılmasına yönelik yapılan çalışmaları kapsar.

Elektronik posta gönderme protokolü, bir e-posta göndermek için sunucu ile istemci arasındaki iletişim şeklini belirleyen protokoldür. Farklı işletim sistemleri için geliştirilmiş e-posta protokolleri vardır. Bu protokollerinin SMTP'ye geçit yolu vardır. SMTP, Aktarım Temsilcisi ve Kullanıcı Temsilcisi yazılımları arasındaki iletişimi sağlar. TCP'nin üst katmanında çalışır.

Yeni nesil web teknolojilerinin getirdiği kullanıcı kolaylığı ve iletişim hızıyla yakalanan eş zamanlı bilgi paylaşımının takip edildiği digital platformdur. Sosyal Medya içeriklerden oluşur, her bilgi bir içerik, her içerik bir kaynaktır.

İnternet üzerinde aynı mesajın yüksek sayıdaki kopyasının, bu tip bir mesaji alma talebinde bulunmamış kişilere gönderilmesi Spam olarak adlandırılır. Spam çoğunlukla ticari reklam şeklinde olup, bu reklamlar sıklıkla güvenilmeyen ürünlerin, çabuk zengin olma kampanyalarının, yarı yasal servislerin duyurulması amacına yöneliktir.

Web tasarımı bilginiz olmadığı takdirde siteyi tasarlatığınız firmaya bağımlı kalabileceğiniz bir site türüdür. Daha çok görsel programlarla hazırlanan sitelerdir.

Top Trend Sağ Taraftaki En Çok Konuşulan Konuların Listelendiği Bölüme Denir. Örneğin Bugün “#Provokecuriosity” TT Olmuş.

Son (nihai) kullanıcının iletişime geçtiği internet sitesi, mobil uygulama, kioks, ATM ve daha ne kadar digital platform -konumuz digital- varsa ile iletişimi sırasında kullandığı arabirimin tamamıdır.

Kendi bilgisayarınızdaki verileri başka bir bilgisayara internet üzerinden yüklemek anlamında kullanılır.

Son (nihai) kullanıcının internet sitesi, mobil uygulama, kioks, ATM ve daha ne kadar digital platform -konumuz digital- varsa, kullanımı sırasında yaşadığı deneyimdir. Bi başka deyişle kullanıcı ile söz konusu araç/yazılım/servis’in etkileşiminden doğan tecrübedir.

İnternet üzerinde çalışan bir servistir. Web kavramı, CERN'de bir bilgisayar programcısı olan Tim Berners-Lee'nin HTML adlı bilgisayar dilini bulup geliştirmesiyle oluşmuştur. İnternet üzerindeki servislerden birisidir. İnternet üzerinde yazı, grafik, resim, ses ve hareketli görüntülerden oluşan dökümanları uzaktaki bilgisayarlara iletir.

Hosting yani türkçe karşılığı adıyla barındırma, web sayfalarınızı internet’te yayınlamak için gerekli alanın kiralanmasıdır. Diğer bir ifadeyle Hosting, bir web sitesinde yayınlanmak istenen sayfaların, resimlerin veya dokümanların internet kullanıcıları tarafından erişebileceği bir bilgisayarda tutulmasıdır.

Bir web sitesi kurmak istiyorsanız, dosyalarınızı saklayacağınız bilgisayar evinizdeki bilgisayarınız olamaz, çünkü gerekli program ve donanımınız olsa bile bilgisayarınızın internet bağlantı hızı bu iş için genelde yetersiz kalacaktır.

İnternette site yayınlamak için özel olarak üretilmiş, internete hızlı bağlantısı olan, yüzlerce kullanıcıya aynı anda hizmet verebilecek bir bilgisayarda (server yani sunucu) dosyaların saklanması gerekir. Web siteye ait dosyalar için depo vazifesi gören ve internet kullanıcılarının erişimine sunan bilgisayarlara web sunucusu (web server), bu veri saklama ve yayınlama işlemine de web hosting denir

Web sitesi, web üzerindeki sayfalar; metin, görsel ve animasyon şeklinde ziyaretçisine bilgi aktaran veya hizmet sunan sayfaların tümünü kapsayan bir doküman topluluğudur. Gerekli dosyalara ulaşımı ve sergilenmesi sağlanarak ziyaretçiye görsel sunum şeklinde hizmet verir.

Web tabanlı yazılım, web tarayıcıda çalışan programlardır. Internet Explorer, Firefox, Safari, Google Chrome gibi. İnternet ve web alanında son yıllarda meydana gelen hızlı teknolojik ilerlemelerle birlikte yazılımlar daha çok web-tabanlı, yani web ve internet üzerinden etkileşimli, olarak geliştirilmeye başlanmıştır.

Son yıllarda bu alanda meydana gelen önemli bir gelişme ise web-tabanlı yazılımların işlevlerini web üzerinden diğer yazılımlara standart protokoller aracılığı ile kullandırabilmeleri olmuştur. Buna kısaca “Web Servisleri” deniyor.

Herhangi bir kurumun kurumsal kimliğinin yansıtılması ve tanıtım faaliyetlerinin gerçekleşmesi amacı ile ulusal ve uluslararası ağ ortamında yayınlanan online sistemlere Web Sitesi ve bu sitelerin oluşturulma sürecine denir. Bir websitesinin tasarımcılar ve yazılımcılar tarafından planlama ve kurulma aşamasıdır.

Bilgisayar tabanlı bilişim sistemlerinin, özellikle yazılım uygulamaları ve bilgisayar donanımının incelenmesi, tasarlanması, geliştirilmesi, yürütülmesi, yönetimi ve desteğine verilen addır. Bilişim sistemleri temel olarak bilgisayarların ve yazılımların aracılığıyla bilginin işlenmesi, dönüştürülmesi, saklanması, korunması, iletilmesi ve bu bilgiye güvenli bir biçimde erişilmesini sağlar.

Birbirleriyle ilişkili olan verilerin birlikte tutulduğu yönetilebilir, güncellenebilir, taşınabilir ve anlamlandırılabilir kullanım amacına uygun olarak sistemli bir şekilde toplanmış düzenli bilgiler topluluğudur.

Windows işletim sisteminin kurulu olduğu sunucular üzerinden satılan web sitesi alanları olmaktadır. Windows hosting, Windows işletim sistemine sahip, ASP, ASP.NET, PHP teknolojilerini sorunsuz bir şekilde çalıştırabilen genellikle Plesk panel ile satılan bir hosting türüdür.

GPL lisanslı, PHP ve MySQL kullanılarak yazılmış bir kişisel yayın sistemidir. B2/cafelog projesinin resmi devamı kabul edilir. Aynı zamanda bir içerik yönetim sistemidir.

Hem insanlar hem bilgi işlem sistemleri tarafından kolayca okunabilecek dökümanlar oluşturmaya yarayan genişletilebilir bir işaret dilidir.

Değişik ve çeşitli görevler yapma amaçlı tasarlanmış elektronik araçların birbirleriyle haberleşebilmesini ve uyumunu sağlayarak görevlerini ya da kullanılabilirliklerini geliştirmeye yarayan makina komutlarıdır.

Yazılım, elektronik aygıtların belirli bir işi yapmasını sağlayan programların tümüne verilen isimdir. Bir başka deyişle, var olan bir problemi çözmek amacıyla bilgisayar dili kullanılarak oluşturulmuş anlamlı anlatımlar bütünüdür.

Birleşik fotoğraf uzmanları grubu tarafından standartlaştırılmış bir sayısal görüntü kodlama biçimidir.

Web sayfalarında animasyonlu resimler oluşturmak için kullanılır.

İnternet için geliştirilmiş resim dosyasıdır. JPG gibi kalitelidir ama GIF gibi alpha kanalı ve şeffaflık özelliği bulunur.

Photoshop fotoğraf düzenleme yazılımı ile hazırlanmış dosyadır. İçerisinde katmanlar, maskeler, çeşitli renk tonları ve fotoğraf parçaları bulunabilir.

Sahip oldunan tüm uygulama, program ve verilerin sanal bir sunucuda yani bulutta depolanması ve internete bağlanılan herhangi bir ortamda cihazlar aracılığıyla bu bilgilere, verilere, programlara kolayca ulaşım sağlayan hizmetler bütününe Bulut Bilişim veya Bulut Teknolojisi (Cloud Computing) denir

IOT(Internet of Things) Türkçe'ye nesnelerin interneti olarak çevirilmiştir.Çeşitli haberleşme protokolleri sayesinde birbirleri ile haberleşen ve birbirine bağlanarak, bilgi paylaşarak akıllı bir ağ oluşturmuş cihazlar sistemidir. Kısaca cihazların birbirleriyle haberleşmesidir.

Sanal Gerçeklik (Virtual Reality), bilgisayar teknolojileri yardımıyla herhangi bir ortamın gerçekçi şekilde canlandırılmasıdır. Sanal gerçeklik teknolojisinin meydana getirilmesi aşamasında VR gözlükler, Googles (Google’ın gözlüğü), kulaklıklar, eldivenler ve bilgisayarlardan faydalanılabilir. Sanal gerçeklik kullanan kullanıcılar etrafını görebilir, keşfedebilir ve değiştirebilirler.

"Bilgi Ağı" üzerindeki bilgi iletimi ve paylaşımı bazı kurallar dahilinde yapılmaktadır. Bu kurallara kısaca "internet protokolleri", ya da TCP/IP protokoller ailesi denir. TCP/IP (Transmission Control Protocol/Internet Protocol), bilgisayarlar ile veri iletme/alma birimleri arasında organizasyonu sağlayan, böylece bir yerden diğerine veri iletişimini olanaklı kılan pek çok veri iletişim protokolüne verilen genel addır. Bir başka değişle, TCP/IP protokolleri bilgisayarlar arası veri iletişiminin kurallarını koyar.

Firewall (Internet Güvenlik Sistemi), internet üzerinden bağlanan kişilerin, bir sisteme girişini kısıtlayan/yasaklayan ve genellikle bir internet gateway servisi (ana internet bağlantısını sağlayan servis) olarak çalışan bir bilgisayar ve üzerindeki yazılıma verilen genel addır.


yukarı